Akt Ekspertizë dhe Qëndrueshmërie për Hipotekë — Topograf i Licensuar ASHK

Çfarë është akti i ekspertizës dhe akti i qëndrueshmërisë?

Akti i ekspertizës për qëndrueshmërinë konstruktive është një dokument teknik që hartohet nga ekspert i licencuar dhe që vlerëson nëse struktura e një ndërtese — themelet, kolonat, trarët, soletat dhe muret mbajtëse — është e qëndrueshme dhe e sigurt për përdorim. Me të, institucionet marrin siguri që objekti që po regjistrohet ose legalizohet nuk përbën rrezik për banorët apo për të tretët.

Në praktikë, i njëjti dokument kërkohet me emra të ndryshëm: "akt ekspertizë", "aktekspertizë", "akt qëndrueshmërie" ose "ekspertizë për qëndrueshmërinë e objektit". Ne e hartojmë si një akt të vetëm, që përfshin kontrollin e qëndrueshmërisë dhe përfundimet e ekspertëve. Nëse zyra të kërkon dy dokumente të veçanta, dërgona shkresën ose formulimin e kërkesës dhe ta sqarojmë menjëherë çfarë duhet vërtet.

Kur kërkon hipoteka (ASHK) akt ekspertize për ndërtimet pa leje?

Akti nuk kërkohet për çdo objekt. Sipas ligjit nr. 20/2020 "Për përfundimin e proceseve kalimtare të pronësisë në Republikën e Shqipërisë" (neni 20), aktekspertiza për qëndrueshmërinë konstruktive, e hartuar nga ekspert ose ent i licencuar, është pjesë e dokumentacionit të legalizimit në tri raste:

• Ndërtime me lartësi mbi 4 kate — objekte banimi ose social-ekonomike që kalojnë katin e katërt;
• Shtesa pa leje në ndërtim të regjistruar — kat i ri, zgjerim ose mbarim mbi një ndërtesë që ka tashmë certifikatë pronësie;
• Objekte me shkelje të lejes së ndërtimit — kur ke marrë leje, por ke ndërtuar më shumë ose ndryshe nga ajo që lejohej.

Për pallatet pa leje, sipas praktikës së Kadastrës, aktekspertiza përgatitet për të gjithë godinën, dhe apartamentet nuk regjistrohen veçmas pa përfunduar legalizimi i godinës në tërësi. Kostoja ndahet ndërmjet banorëve.

Leje legalizimi apo akt legalizimi? Ndryshimi që duhet ta dish

Sipas ligjit të vjetër (nr. 9482/2006, i ndryshuar), dokumenti i legalizimit quhej "leje legalizimi". Ligji nr. 20/2020 e ndryshoi procesin: legalizimin e kryen Agjencia Shtetërore e Kadastrës dhe ai përfundon me "akt legalizimi", që shërben njëkohësisht si titull pronësie mbi ndërtimin (VKM nr. 1040, datë 25.11.2020).

Procedura me ASHK: afatet që duhen ditur

Kur zyra vendos që aktekspertiza duhet dorëzuar, hapat sipas VKM nr. 1040 janë:

1. Pas evidentimit të objektit në terren, drejtoria vendore e ASHK-së të njofton brenda 5 ditësh që duhet të dorëzosh aktekspertizën, nëse është e nevojshme.
2. Ke 30 ditë nga njoftimi për ta dorëzuar. Barra e dorëzimit të takon ty, si poseduesi i ndërtimit.
3. Nëse nuk e dorëzon brenda 30 ditëve, procedura pezullohet.
4. Nëse aktet nuk dorëzohen brenda 1 viti nga pezullimi, ASHK vendos moslegalizimin e ndërtimit.
5. Vendimi merret brenda 60 ditëve nga evidentimi në terren. Me procedurë të përshpejtuar kundrejt tarifës shtesë afati është 30 ditë.
6. Kundër vendimit mund të bësh ankim administrativ brenda 30 ditëve nga njoftimi.

Aktekspertiza e vjetërsisë: kur ndërtimi nuk shihet në ortofoto

Është një dokument tjetër me emër të ngjashëm. Sipas VKM nr. 1178, datë 24.12.2020, ndërtimet që nuk shfaqen në ortofoton e përpara ligjit hyjnë në procesin e legalizimit vetëm nëse provohet se u ngritën në strukturë para datës 7 maj 2020. Një nga provat e pranuara është aktekspertiza e një grupi prej të paktën 3 ekspertësh, inxhinierë të licencuar, që përcakton periudhën e ngritjes dhe vjetërsinë e ndërtimit.

Çfarë përmban akti ynë i ekspertizës

Akti ynë ndjek strukturën e plotë që presin institucionet dhe ka këto pjesë:

1. Eksperti hartues i ekspertizës — emri, kualifikimi dhe të dhënat profesionale.
2. Të dhënat e ndërtesës dhe objektit — adresa, zona kadastrale, numri i pasurisë, sipërfaqja dhe funksioni.
3. Porositësi i aktekspertizës — poseduesi ose pronari që e kërkon aktin.
4. Detyrat e ekspertëve — çfarë u është ngarkuar të verifikojnë dhe të vlerësojnë.
5. Arsyeja e ekspertizës — për çfarë kërkohet: legalizim, regjistrim shtese ose procedurë pranë ASHK-së.
6. Baza ligjore e ekspertizës — ligji dhe vendimet mbi të cilat mbështetet akti.
7. Përshkrimi i ndërtesës në tërësi — konfigurimi, gjendja aktuale dhe organizimi i hapësirave.
8. Përshkrimi konstruktiv i objektit — sistemi mbajtës, materialet dhe elementet strukturorë.
9. Kontrolli i qëndrueshmërisë së objektit — verifikimi i elementeve mbajtës dhe konkluzionet teknike.
10. Ortofoto e ndërtesës dhe planvendosja — vendndodhja e saktë e objektit.
11. Planimetria e shtesës dhe e objektit ekzistues — dallimi i qartë ndërmjet pjesës ekzistuese dhe shtesës.
12. Foto të ndërtesës — dokumentim fotografik i objektit.
13. Përfundimet e ekspertizës — mendimi përfundimtar i ekspertëve.
14. Licencat e ekspertëve — kopje të licencave për verifikim.

Si e kryejmë shërbimin në 5 hapa

1. Na dërgon dokumentet. Foto të dokumenteve në WhatsApp: pronësia, aplikimi për legalizim dhe shkresa e ASHK-së.
2. Vlerësim dhe ofertë. Të themi nëse akti të duhet vërtet, çfarë lloji, çmimin dhe afatin.
3. Inspektim në terren. Ekspertët verifikojnë strukturën, bëjnë matjet dhe fotografimet.
4. Hartimi i aktit. Sipas strukturës së mësipërme, i firmosur nga ekspertët dhe me licencat e tyre.
5. Dorëzimi dhe aplikimi. Merr aktin në format dixhital dhe në kopje fizike.

Dokumentet që të duhen

• Kartë identiteti e poseduesit;
• Certifikatë pronësie, kartelë ose hartë treguese, nëse ke;
• Numri i aplikimit për legalizim ose printimi nga e-Albania;
• Shkresa e ASHK-së që kërkon aktin (e rëndësishme);
• Leje ndërtimi dhe projekti, për objekte me shkelje leje ose shtesa mbi ndërtim të regjistruar;
• Planimetri dhe foto të objektit — nëse mungojnë, i hartojmë ne;
• Prokurë noteriale ose konsullore, nëse jeton jashtë vendit.

Sa kushton dhe sa zgjat?

Çmimi dhe afati varen nga karakteristikat e objektit. Ndikojnë: numri i kateve dhe sipërfaqja, lloji i strukturës, ekzistenca e projektit dhe e planimetrive, funksioni dhe vendndodhja. Dërgo dokumentet dhe merr ofertë falas, me çmim dhe afat konkret, pa detyrim.

Pse të zgjedhësh TopoGraf

• Studio topografike e licencuar ASHK nga 2001 — njohim nga afër procedurat e drejtorive vendore.
• Gjithçka nga një vend: akt ekspertize, plan rilevimi, planimetri, gen plan dhe plotësim dosjeje.
• Punojmë në 61 bashki: Tiranë, Kamëz, Kashar, Farkë, Durrës, Elbasan, Vlorë dhe kudo tjetër.
• Për shqiptarët jashtë vendit: konsultë me video-call, punë me prokurë dhe dërgim dokumentesh me kurier.
• Transparencë: të themi hapur nëse akti nuk të duhet.